پشتیبانی
رزومه مشاوران توسعه آينده
مدیریت دانش چیست؟
درباره ما | ارتباط با ما | همكاري با ما
اخبارمحصولاتكارفرمايانكتابخانهپرسشهاي متداولسايتهاي مرتبطتصاوير

مجله الكترونيكي مطالعات مديريت دانش

تایید اجتماعی و لزوم توجه به آن در مدیریت دانش

تایید اجتماعی و لزوم توجه به آن در مدیریت دانش
به واقع در تفکر گروهی تمایل به تبعیت از عقاید و تفکرات یک فرد وجود دارد که می‌تواند صحت نتیجه‌گیری و تصمیمات اتخاذی را تحت تاثیر قرار دهد. عموما در نمایش‌های کمدی پخش شده از تلویزیون، در کنار صدای اصلی نمایش، صداگذاری با مضمون خنده مخاطب بر روی نمایش انجام می‌شود. همه افراد و بینندگان تلویزیونی از این صدا متنفرند و از غیر واقعی بودن آن آگاهی دارند، با این حال باز هم از آن استفاده می‌شود. علت اصلی انجام این امر، این است که این نوع از صدا یک تایید اجتماعی(جمعی) ست و این نوع از تایید عامل و محرک بزرگی در تغییر نوع تفکر و رفتار آدمی است. تایید اجتماعی مبتنی بر این فرض است که " اگر هر کس دیگری چنین فکر می-کند، باید درست باشد".
اضافه کردن صدای "خنده مخاطب " بر روی یک نمایش کمدی، شکل ظریف استفاده از تایید اجتماعی ست که موجب می‌شود تماشاگران و بینندگان نمایش ارایه شده را خنده‌دارتر و سرگرم کننده‌تر تصور نمایند. دراین حالت اگر چه می‌دانیم این صدا گذاری واقعی نیست اما به‌طور غریزی حس خنده‌دار بودن نمایش در بیینده به دلیل تمایل به تایید اجتماعی ( جمعی) القا می‌شود.
مطالعات سلیمان آش درباره مفهوم تایید اجتماعی نشان می‌دهد که، 74 درصد از مردم به‌منظور حصول توافق و تفاهم با فرد یا افراد مقابل، از موضع و عقاید خود کوتاه آمده و نظرات خود را اشتباه تصور می‌کنند. این امر پذیرش نظرات مخالف در مقابل سایر افراد را برای شخص دشوار می‌نماید. فشار گروهی ( تایید اجتماعی) بر تحریف و اصلاح عقاید و نظرات افراد در مقابل نظرات دیگران دلالت دارد و موجب می‌شود تا فرد با تمامی موارد اعلام شده از سوی دیگران، موافقت نماید.
توافق در یک گروه ممکن است از دو جهت به معنای موافقت همه افراد حاضر در گروه باشد:
 همه آن‌ها موافق هستند زیرا همه به‌طور مستقل تصور می‌کنند که پاسخ صحیح است؛
 همه آن‌ها موافق هستند، زیرا هر کس دیگری موافق است.
در مواردی که نخستین سخنران از توان گویندگی و بیان قابل قبولی برخوردار باشد، مورد دوم رخ می‌دهد. سایر افردا حاضر در گروه از وی تبعیت کرده و سخنان او را می‌پذیرند و تایید اجتماعی رخ می‌دهد.
بر برخی از جوامع مانند کشور سوئد “توافق” به‌عنوان یک ارزش خاص مورد توجه قرار می‌گیرد. در یک جمع از کارشناسان خواسته شد تا از نقطه نظر خود، موفقیت یک پروژه را مورد ارزیابی قرار داده و سطح موفقیت آن را با انتخاب عددی از 0 تا 10 بیان نمایند. پس از اتمام زمان مشخص شده، از اولین فرد خواسته شد تا عددی را که یادداشت نموده است اعلام کند: وی عدد 8 را به‌عنوان نظر خود در ارتباط با میزان موفقیت پروژه بیان نمود. نکته جالب و تعجب‌آور این است که مابقی افراد حاضر در جلسه نیز پس از وی عدد 8 را به‌عنوان سطح مورد نظر خود اعلام نمودند.
تایید اجتماعی، امروزه پدیده‌ای شناخته شده است و به‌طور گسترده توسط بازاریابان مورد استفاده قرار می‌گیرد تا بتوانند با متقاعد نمودن مشتریان، کالای مورد نظر خود را به فروش برسانند. این امر می‌تواند ابزاری موثر و قدرتمند در پیاده‌سازی مدیریت دانش در سازمان باشد. با این حال هنگامی که در قالب یک گروه مانند جلسات انجمن خبرگی، فعالیت‌های مرتبط با شناسایی دانش، چالش‌ها و راه‌حل‌های استفاده شده انجام می‌شود، تایید اجتماعی و تفکر گروهی می‌تواند منجر به تحریف حقایق شود.
هدف مدیریت دانش ایجاد اجماع جمعی و یا فروش دانش کسب شده به‌عنوان یک کالا نیست، بلکه بایستی حقایق مرتبط با فرآیندهای کاری و تجارب کسب شده حین کار که برای هر فرد منحصر به فرد می‌باشد، ثبت و ضبط شود. این حقایق در قالب درس‌آموخته و دانش فرد ثبت و ضبط می‌شود و مانع از خطاهای تکراری و دوباره‌کاری می‌شود. تایید اجتماعی یک مفهوم تاییدی صحیح نیست و توافق یک گروه و جمع بر روی یک موضوع، بر صحت و درستی آن دلالت نمی‌کند.


چگونه می‌توان از انطباق و تفکر گروهی ناشی از تایید اجتماعی، در حوزه مدیریت دانش اجتناب نمود؟
1. زمانی که به هدف از مدیریت دانش اخذ دانش و تجربه فردی است، مباحثه در جمع و گروه نبایستی به‌عنوان راهکار با اولویت اول در نظر گرفته شود. این امر در جلسات مستندسازی تجارب خبرگان می‌تواند مورد توجه قرار بگیرد.
2. به‌عنوان تسهیل کننده فرآیندهای مدیریت دانش، هواره بایستی از نظرات متضاد و مخالف در نشست‌های دانش‌محور مانند انجمن‌های خبرگی استقبال شود. این موضوع می‌تواند در قالب سوالات زیر مطرح شود:
 آیا کسی با این تفسیر مخالف است؟
 درباره این موضوع نظرات دیگری وجود دارد؟
3. عموما در سال اول تشکیل انجمن‌های خبرگی در سازمان، تایید اجتماعی بسیار پر رنگ است. اگر فردی در مورد یک موضوع مطرح در انجمن خبرگی نظری مخالف سایر اعضا داشته باشد شاید در ظاهر، سخنان او شنیده شود اما در پشت پرده و در مراودات فردی از او خواسته می‌شود تا نظرات دیگران همراه باشد. تسهیلگران و مهندسان دانش باید ابراز مستقل عقاید و تفکرات را به عنوان یک اصل در انجمن خبرگی و بخشی از فرآیند جستجو برای کشف و کسب حقیقت القا نمایند.

تهیه و تنظیم: حسن دوست آذر

درباره ما | ارتباط با ما | اخبار | محصولات | کارفرمایان | کتابخانه | مجله مطالعات مدیریت دانش | پرسشهای متداول | سایتهای مرتبط | تصاوير | همکاری با ما | نقشه سايت